PoczÄ…tki Netykiety siÄ™gajÄ… roku 1992, wtedy to zostaÅ‚ wydany pierwszy dokument regulujÄ…cy podstawowe zasady korzystania z internetu. Autorem byÅ‚ Arlene H. Rinaldi. ZawarÅ‚ on wszystkie zasady jakimi powinniÅ›my siÄ™ kierować przy korzystaniu z poczty elektronicznej, telnetu, FTP i grup dyskusyjnych. PozwolÄ™ sobie tylko przytoczyć wprowadzenie, które do dziÅ› nie straciÅ‚o na znaczeniu i byÅ‚o przyczynkiem do kolejnych prób ujednolicenia zasad panujÄ…cych w internecie. OczywiÅ›cie zdecydowana wiÄ™kszość innych zasad wypunktowanych w dokumencie, powinna być przestrzegana do dziÅ›. Jednak kolejne dokumenty odnoszÄ…ce siÄ™ do Netykiety, zdecydowanie bardziej uwzglÄ™dniaÅ‚y rozwój sieci i zapotrzebowanie na inne uwarunkowania korzystania z niej.
Jako użytkownik sieci lokalnej otrzymujesz zezwolenie na dostÄ™p do innych sieci (i/lub systemów komputerowych w nich pracujÄ…cych). Każda sieć i system majÄ… wÅ‚asny zestaw reguÅ‚, zwyczajów i procedur. DziaÅ‚ania, które sÄ… rutynowo dozwolone w jednej sieci/systemie, mogÄ… być kontrolowane lub nawet zabronione w innej. Użytkownik jest odpowiedzialny za przestrzeganie tych lokalnych reguÅ‚.
W Polsce, ujednolicenia i dostosowania tych zasad do zmieniajÄ…cych siÄ™ warunków, podjÄ…Å‚ siÄ™ w 1998 roku Tomasz UrbaÅ„ski. UruchomiÅ‚ w tym celu serwis internetowy po adresem http://www.netykieta.pl. Zebrane tam zostaÅ‚y zasady korzystania z poczty elektronicznej, grup i for dyskusyjnych oraz komunikatorów.
Netykieta z zaÅ‚ożenia miaÅ‚a uÅ‚atwić komunikacjÄ™ miÄ™dzy użytkownikami w sieci. ChciaÅ‚bym rozważyć w tym wpisie zasady dotyczÄ…ce tylko korzystania z poczty elektronicznej. Chyba nie ma użytkownika korzystajÄ…cego z internetu, który nie posiada swojego adresu e-mail. ZresztÄ… podobne zasady funkcjonujÄ… na forach i grupach dyskusyjnych. Komunikatory to inna historia, generalnie jedynÄ… walkÄ… z osobami nie stosujÄ…cymi siÄ™ do tych zasad, jest ich zablokowanie na liÅ›cie kontaktów.
- Najpierw pomyśl, potem działaj
- Nie toppostuj
- Nie spamuj
- Tnij cytaty i cytuj poprawnie
- Nadawaj temat wiadomościom
- Nie pisz maili w HTML-u
- Nie pisz maila w temacie
- Używaj poprawnie skonstruowanej sygnatury
- Używaj pola BCC/UDW
- Wysyłaj załączniki z głową
- NIE KRZYCZ
- Używaj poprawnego kodowania znaków
- Nie kalecz języka
Celowo nie przytaczaÅ‚em opisów tych zasad, każdy kto już od jakiegoÅ› czasu korzysta z poczty, wie dokÅ‚adnie czego dotyczÄ… wypunktowane zasady.
ChciaÅ‚bym natomiast rozwinąć temat co do którego sÄ… obecnie rozbieżnoÅ›ci.
Mianowicie mam na myÅ›li punkt “Nie toppostuj”. Odpowiadamy na e-mail, nad cytowanym fragmentem, czy pod?
Kilkakrotnie spotkaÅ‚em siÄ™ z zapytaniem dlaczego zawsze odpowiadam pod oryginalnÄ… treÅ›ciÄ…, “nie mogÄ™ siÄ™ poÅ‚apać o co chodzi”.
ZacytujÄ™ teraz zasadÄ™ odpowiadania i przykÅ‚adowe komentarze użytkowników z którymi siÄ™ w peÅ‚ni zgadzam.
Wszelkie debaty na listach czy grupach dyskusyjnych (a także w zwykÅ‚ej korespondencji) mogÄ… trwać dowolnie dÅ‚ugo. Zależnie od liczby uczestników, noÅ›noÅ›ci tematu taki wÄ…tek może „żyć” nawet miesiÄ…cami. Aby uczestnicy takiej debaty nie pogubili siÄ™ w tym wszystkim - wszak nie można oczekiwać, że bÄ™dÄ… pamiÄ™tać wszystko - dołączajÄ…c swój gÅ‚oÅ› najczęściej cytuje siÄ™ te fragmenty do których siÄ™ odnosimy. Cytować należy oczywiÅ›cie tylko te fragmenty, które majÄ… istotne znaczenie natomiast istotnym jest aby wkÅ‚ad wÅ‚asny umieÅ›cić pod cytatem, nie zaÅ› nad. Gdy odpisujemy pod cytowanym fragmentem jest to zdecydowanie bardziej czytelne i naturalne.
Komentarze:
Topposting mocno utrudnia cięcie wypowiedzi na mniejsze.
No i toppostowanie praktycznie wyklucza możliwość cytowania i odpowiadania na fragmenty cytatu
Toppostowanie kosmicznie utrudnia zrozumienie treÅ›ci przy wiÄ™kszych iloÅ›ciach korespondencji dziennie. Argument o tym, że zawsze sobie można przewinąć gdy siÄ™ nie pamiÄ™ta treÅ›ci jest sÅ‚uszny z jednym ‘ale’ -> znacznie szybciej jest czytać i przewijać w dóÅ‚.
ReguÅ‚a o toppostowaniu wynika z chronologii tekstu. Czy ktoÅ› chce siÄ™ kÅ‚ócić z chronologiÄ…? :)
NIE-”toppostowanie’ jest zwyczajnie logiczne i oczywiste (przynajmniej w naszej klulturze, gdzie piszemy tekst od góry do doÅ‚u strony. Prosta sprawa - jaki praktyczny sens ma czytanie najpierw odpowiedzi, a pootem pytania, do którego jest ta odpowiedź? Przecież najczęście zupeÅ‚nie nie wiemy o co chodzi! Dalej.. jak sobie wyobrażacie ustosunkowanie siÄ™ do kilku różnych fragmentów tego samego e-maila z użyciem “toppostowania”?? Przecież to jest a-wykonalne (mówiÄ…c jÄ™zykiem “Seksmisji”)
Wielu użytkowników uważa, że za zasadÄ™ toppostowania należy winić Outlooka, który domyÅ›lnie odpowiada powyżej cytatu. Jak jest z innymi klientami? Mozilla Thunderbird pod spodem domyÅ›lnie umieszcza odpowiedź, Evolution wymaga zaznaczenia opcji w ustawieniach “Wpisywanie odpowiedzi u doÅ‚u”, Apple Mail nad cytatem, The Bat! pod cytatem.
Skąd taka rozbieżność w klientach poczty? Zobaczmy jak to wygląda na webmailach.
Home.pl umieszcza domyślnie odpowiedź pod cytowanym emailem, podobnie Wirtualna Polska, Onet, nie wiadomo jak, domyślnie kieruje do pola nadawcy, O2 znowu nad wiadomością cytowaną tak samo jak Gmail.
Jeżeli takÄ… różnÄ… interpretacjÄ™ wÅ‚aÅ›ciwego odpowiadania na e-mail, serwujÄ… nam programy pocztowe jak i portale źródÅ‚owe, nic dziwnego że trudno znaleźć wÅ‚aÅ›ciwÄ… formÄ™, ja konsekwentnie odpowiadam po cytatem, gdyż jest mi tak po prostu wygodniej i utrzymujÄ™ siÄ™ w przekonaniu, że wygodniej siÄ™ czyta moje odpowiedzi udzielone w ten sposób.
ChciaÅ‚bym jeszcze poruszyć temat, dość mocno nasilony ostatnimi czasy. W dobie “Å›miesznych” filmików z YouTube, “zabawnych” zdjęć z serwisów hostujÄ…cych fotki, nagminne staÅ‚y siÄ™ emaile przesyÅ‚ane od znajomych, czÄ™sto powielane, nagminnie w polu “Do” umieszczane wszystkie emaile z bazy. Jeżeli chodzi o prywatnÄ… korespondencjÄ™ wyeliminowaÅ‚em tÄ™ praktykÄ™, grzecznie proszÄ…c o usuniÄ™cie mnie z listy mailingowej. W przypadku korespondencji firmowej, z wiadomych wzglÄ™dów jest to mocno utrudnione.
Dla osób które majÄ… problem z takimi znajomymi, zaprezentuje takÄ… korespondencjÄ™ w formie obrazka, znalezionego na stronie - http://www.shoeboxblog.com i jego polskÄ… wersjÄ™, wykonanÄ… na potrzeby tego artykuÅ‚u przez OlgÄ™.


Fot.: © Vlad Kochelaevskiy - Fotolia.com
Autor: Royhawk ŹródÅ‚o: http://www.newsblog.pl. Przedruk dokonany w uzgodnieniu z autorem.